Podatki

Crypto-optymalizacja. Dwa sposoby na sprzedaż kryptowalut bez podatku.

Kursy kryptowalut poszybowały ostatnio do góry. Bitcoin przebił historyczną granicę 30 tysięcy USD i dalej rośnie. Powiększa się też grono crypto milionerów. Nic dziwnego, że niektóre osoby inwestujące w crypto chcą je teraz sprzedać w okresie wzrostów. Czeka ich jednak niemiła niespodzianka. Od sprzedaży i wypłaconych sobie środków należy zapłacić podatek nawet, jeśli środki przeznaczymy na kolejne inwestycje. Czy da się go uniknąć wykorzystując prawo zagraniczne ?

Czym jest rezydencja podatkowa?

Zasadą jest, że jeśli posiadamy polską rezydencję podatkową to z całych naszych globalnych dochodów zapłacimy podatek PIT w Polsce. Jest to niezależne od tego w jakim zakątku świata znajduje się nasze źródło dochodu np. zagraniczna spółka czy giełda. Rezydentem w Polsce jest osoba, która w Polsce mieszka co najmniej pół roku lub posiada tutaj centrum interesów życiowych (np. dom rodzinny). Nie ma tu znaczenia, że posiada konto lub EMI w innym kraju i na nie wypłaca środki.

Czy optymalizacja podatkowa jeszcze istnieje?

Optymalizacja podatkowa była wyjątkiem od zasady rezydencji. Pozwalała rezydentom polskim zmniejszyć podatek PIT wykorzystując luki w umowach międzynarodowych.  Takie luki miały umowy np. z Cyprem do 2013 roku czy z Maltą. Aby optymalizacja była legalna, konieczne było też uzyskanie interpretacji z Urzędu Skarbowego.

Od tego czasu jednak wiele się zmieniło. Pojawiły się dwa tajemnicze skróty: GAAR i CFC. GAAR to klauzula obejścia prawa podatkowego uniemożliwiająca takie działania, które choć legalne, zmierzają wyłącznie do obniżenia podatku bez realnego celu biznesowego. Natomiast CFC to zagraniczna spółka kontrolowana, w której rezydent polski ma określoną liczbę udziałów lub kontrolę. Jeśli taka spółka jest pasywna to może być obciążona podatkiem dochodowym w Polsce.

Obie klauzule zatkały większość najprostszych optymalizacji podatku PIT. Dodatkowo coraz trudniej jest uzyskać urzędową interpretację potwierdzającą legalność danego schematu. Tanie interpretacje zastąpiono bowiem drogimi opiniami zabezpieczającymi. Czy to oznacza, że optymalizacja podatkowa zniknęła? Nic podobnego. Paradoksalnie ilość otwieranych za granicą firm rośnie i opłaca się bardziej niż kiedykolwiek. Dlaczego? 

Podatkowa przeprowadzka

Natura nie znosi próżni. Nowe przepisy sprawiły, że zniknęły tylko te najprostsze optymalizacje. Podatnicy uciekają się do sposobów stosowanych od lat na Zachodzie. Jakie to mechanizmy? Pierwszy z nich to po prostu zmiana rezydencji podatkowej. Taki sposób stosowany jest od lat przez najbogatszych. W USA wielu milionerów mieszka w Teksasie czy Newadzie, gdzie nie ma podatku PIT. W Europie przez lata najpopularniejszym kierunkiem przeprowadzek milionerów było Monaco. Koszt takiej operacji odstraszał jednak większość zainteresowanych. Obecnie najkorzystniejsze cenowo państwa do zmiany rezydencji to Cypr, Malta i Portugalia.

Czy to legalne? Tak. Nikt nie może przecież zabronić przeprowadzki posiadaczowi portfela BTC. Co tym uzyska? W Polsce już w momencie sprzedaży powstaje dochód do opodatkowania, nawet jeśli środki przeznaczy na dalsze inwestycje. Jako przychód z kapitałów pieniężnych zapłaci 19 % podatku. Po zmianie rezydencji można sprzedać swoje BTC i legalnie nie zapłacić od tego podatku. W kolejnym roku może z powrotem stać się polskim rezydentem.

Podatkowe przeprowadzki rząd chciał ograniczyć wprowadzając podatek tzw. exit tax. Przy zmianie rezydencji każe on co do zasady opodatkować hipotetyczne zyski ze sprzedaży aktywów w przyszłości. W praktyce jednak mechanizm ten okazał się dziurawy. Po pierwsze, dotyczy tylko dochodów powyżej 4 milionów PLN. Po drugie, kryptowaluty ciężko zaliczyć do aktywów nim objętych. Co istotne, ciężko też przypisać je do konkretnego właściciela. Był to główny powód próby pozyskania danych użytkowników giełd przez KAS w 2018 roku.

W konsekwencji daniny solidarnościowej, zniesienia ulgi abolicyjnej oraz wzrostu populacji cryptomilionerów nastąpił prawdziwy rozkwit turystyki podatkowej. Oto 3 najpopularniejsze kierunki.

Jak uzyskać rezydencję podatkową Cypru?

By zdobyć rezydencję podatkową Cypru należy spełnić następujące warunki:

  • Pozostać na Cyprze przez co najmniej 60 dni w roku podatkowym;
  • Prowadzić działalność na Cyprze lub być zatrudnionym na Cyprze lub posiadać stanowisko w cypryjskiej osobie prawnej w dowolnym czasie w trakcie roku podatkowego;
  • Utrzymać stały dom na Cyprze, który jest jej własnością albo wynajmowany,

a także pilnować, by nie zdobyć innej rezydencji podatkowej.

I tak przykładowo: jeśli dobrze zarabiający informatyk chciałby zacząć programować pod palmami, może zmienić swoją rezydencję podatkową na Cypr spędzając tam jedynie 60 dni
w roku i nie posiadając innej rezydencji. Wtedy prowadzona przez niego jednoosobowa spółka LTD może zejść z podatkiem w ramach IP BOX do 2 %, a dywidenda dla udziałowca jest zwolniona od podatku. Oznacza to, że globalne opodatkowanie dochodu naszego informatyka wyniesie 2 %.

Jak nabyć rezydencję podatkową Malty?

Rezydencja podatkowa na Malcie oferuje bardzo szerokie spektrum ulg, a nawet opcję wyeliminowania podatku dochodowego. Prawo maltańskie wyróżnia cztery rodzaje rezydencji, a najbardziej atrakcyjna wydaje się tzw. rezydencja zwykła. Uzyskanie certyfikatu rezydencji podatnika Malty przez cudzoziemca umożliwia posługiwanie się maltańskim Numerem Identyfikacji Podatkowej, a to pozwala założyć na Malcie biznesowe konto bankowe. Przede wszystkim jednak, posiadając status rezydenta maltańskiego, nie płaci się podatku od dochodów uzyskanych ze źródeł znajdujących się poza terytorium Republiki Malty. Obowiązek podatkowy zaistnieje tylko gdy dochód zostanie otrzymany na Malcie, choć nie opodatkowuje się zysków kapitałowych powstających za granicą nawet jeśli zostały otrzymane na Malcie. Do uzyskania rezydencji maltańskiej wymaga się:

  • zamiaru przebywania na Malcie w wymiarze 183 dni;
  • regularności wizyt;
  • wykazania samodzielności finansowej, w tym miejsca zamieszkania;
  • posiadania adresu maltańskiego – w tym wypadku wystarczy wynajmować nieruchomość, nie trzeba jej kupować.

Zasady opodatkowania osób, które stały się rezydentami Portugalii (NHR)

Mało kto jednak wie, że również przepiękna Portugalia wprowadziła niezwykle korzystne przepisy dla zmieniających rezydencję. Wprowadzony w Portugalii nowatorski system podatkowy NHR ma na celu przyciągnięcie inwestorów i wysoko wykwalifikowanych specjalistów (np. architekt, inżynier, geolog, wykładowca, dentysta, czy lekarz). Cel był taki, aby powiększyć międzynarodową konkurencyjność portugalskiej gospodarki. Wprowadza on wiele korzystnych rozwiązań podatkowych takich jak: brak podatku od majątku, brak wymagalnego minimalnego czasu pobytu, zwolnienie z podatku od darowizn lub spadków dla najbliższych, możliwość skorzystania ze zwolnienia podatkowego od prawie wszystkich dochodów ze źródeł zagranicznych oraz specjalne traktowanie w rozliczaniu podatku dochodowego od osób fizycznych przez okres 10 lat.

Jakie wymagania należy spełnić, by dołączyć do systemu NHR? Należy:

  • posiadać prawa pobytu w Portugalii lub obywatelstwa UE/EOG/Szwajcarii,
  • nie mieć statusu portugalskiego rezydenta przez pięć lat przed zamieszkaniem w Portugalii (Przy czym wystarczy mieć umowę najmu nieruchomości na 12 miesięcy i posiadać miejsce zamieszkania 31 grudnia roku poprzedniego, z zamiarem zachowania go i traktowania jak swojego domu).

Inny sposób na optymalizację podatków

Nie każdy może jednak zmienić swoją rezydencję podatkową np. z uwagi na posiadanie centrum interesów życiowych w Polsce. Dlatego istnieje druga droga optymalizacji.

Drugi sposób to przeniesienie portfela na rzecz spółki offshore oraz realizowanie sprzedaży crypto z poziomu spółki. Takie spółki tworzy się tradycyjnie w kraju oferującym szczególne warunki podatkowe np. zwolnienie z podatku zysków kapitałowych czy dochodu z IP.

Co dalej ze środkami? Nie można ich wypłacić wprost, bo oznaczać to będzie podatek PIT. Beneficjent może jednak pośrednio korzystać ze środków swojej spółki np. reinwestując je bezpodatkowo w kolejne projekty. Co więcej, może korzystać z szerokiego katalogu wydatków które może wrzucić w koszty spółki oraz udzielać pożyczek.

Maciej Oniszczuk

Zobacz, również

Komentarze są wyłączone

Więcej z kategorii: Podatki